Giardia u psa

Giardia duodenalis to pasożyt – pierwotniak z grupy wiciowców, który występuje powszechnie na całym świecie. Zarazić się giardią mogą ludzie, psy, koty, zwierzęta kopytne czy szczury. Badania prowadzone w USA dowiodły, że nosicielami tego pasożyta może być nawet 15% psów. Choroba roznoszona jest pomiędzy psami drogą pokarmową – po zjedzeniu cyst wydalonych przez inne psy.

Badania prowadzone przez ostatnie 20 lat pozwoliły na ustalenie, że w obrębie gatunku G. duodenalis występuje przynajmniej 8 genotypów, z których A, B, C, D i E mogą zarażać psy. Najczęściej diagnozowane są u psów genotypy C i D. W przypadku roznoszenia genotypu A lub B pies może stanowić źródło choroby dla człowieka.

Jakie objawy daje giardia u psa? Jak leczy się psa z tego pasożyta? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w dalszej części artykułu.

Dlaczego psy zarażają się giardią?

Mechanizm rozwoju giardiozy u psów nie został jeszcze całkowicie poznany. Istnieje kilka czynników, które mogą odpowiadać za jej występowanie. Do najważniejszych zalicza się zaburzenie naturalnej mikroflory jelitowej, produkcję toksycznych substancji, uszkodzenie mikrokosmków, osłabienie aktywności enzymów oraz zwiększone wydzielanie jonów chlorkowych. Ostatnie badania wskazują również na rolę trofozoitów w procesie obumierania enterocytów – po ich przyłączeniu dochodzi do zmian prowadzących do uszkodzenia połączeń między komórkami i osłabienia bariery jelitowej.

W związku z tym niektóre psy – zwłaszcza te z osłabionym układem odpornościowym – mogą przechodzić giardiozę objawowo.

Jak psy zarażają się giardią?

Do zarażenia dochodzi po wypiciu przez psa wody lub zjedzeniu pokarmu, który został zanieczyszczony pierwotniakami z kału zakażonych zwierząt. Cysty giardii mogą przetrwać w środowisku nawet kilkanaście miesięcy. Czas od momentu zarażenia do możliwości wykrycia pasożyta w organizmie wynosi u psów od 4 do 12 dni.

Giardioza u psa – objawy

Objawy choroby mogą mieć różne nasilenie – u niektórych psów zakażenie przebiega bezobjawowo, podczas gdy u innych rozwija się w formie łagodnej, ostrej, nawracającej lub przewlekłej. Uszkodzenie komórek jelitowych skutkuje zaburzeniami trawienia, problemami z wchłanianiem składników odżywczych, przewlekłą biegunką oraz wzmożoną motoryką jelit.

W literaturze przedmiotu jako główne objawy tej choroby pasożytniczej u psa wskazuje się:

Parcie na kał
Biegunkę tłuszczową
Biegunkę śluzową
Odwodnienie
Jadłowstręt
Utratę masy ciała
Gorączkę

Zabezpiecz swojego psa przed pasożytami

Reklama

Kliknij i sprawdź: InPar

Ulotka produktu: InPar

Jak wykrywa się giardię u psów?

W rozpoznaniu można stosować wiele różnych metod:

badanie kału poprzez wykrywanie pasożytów w bezpośrednich rozmazach,
flotację kału z wirowaniem,
test antygenowy, np. ELISA,
badanie PCR, pozwalające rozróżnić poszczególne genotypy.

Potwierdzenie zakażenia może wymagać powtórzenia badań kilkukrotnie.

U psów bezobjawowych, u których wykryto antygeny w badaniach przesiewowych, nie podejmuje się zwykle leczenia, chyba że psy mają bliski kontakt z ludźmi.

U zwierząt wykazujących objawy zarażenia tym pierwotniakiem można stosować różne leki.

Leczenie: Jak pozbyć się giardii u psa?

Po potwierdzeniu zarażenia Giardia duodenalis lekarz weterynarii może zalecić podawanie jednego z poniższych leków¹:

Metronidazol – 25 mg/kg, co 12 godzin, przez 5 dni.
Fenbendazol – 50 mg/kg, co 24 godziny, przez 5 dni, choć w większości przypadków skuteczne jest podawanie przez 3 dni.
Albendazol – 25 mg/kg, co 12 godzin, przez 2 dni.
Połączenie febantelu, pyrantelu i prazikwantelu przez 3-5 dni.
Tinidazol – 44 mg/kg, co 24 godziny, przez 6 dni.
Ipronidazol – 126 mg/l, w wodzie do picia, przez 7 dni.
Kwinakryna – 9 mg/kg, co 24 godziny, przez 6 dni.
Sylimaryna – 3,5 mg/kg, co 24 godziny, podawana w połączeniu z metronidazolem lub fenbendazolem. Może poprawiać powrót do zdrowia u psów wykazujących objawy kliniczne, ale sama z siebie nie wykazuje działania przeciwpasożytniczego.

Opracowano szczepionkę przeciwko Giardia zawierającą inaktywowane trofozoity, nie jest ona jednak szeroko stosowana czy dostępna we wszystkich krajach.
R. Ruiz de Gopegui Fernandez

Profilaktyka

Zapobieganie zarażeniu giardiozą u psów jest dosyć trudnym zadaniem, ponieważ cysty mogą przetrwać w środowisku przez długi czas i zostać przeniesione np. na okrywie włosowej psa. Mimo wszystko można stosować się do kilku wytycznych, by zminimalizować ryzyko zarażenia:

Nie pozwalaj psu biegać luzem, jeśli istnieje ryzyko, że napije się wody z nieznanego źródła.
Zawsze sprzątaj po swoim psie, a po zakończeniu czynności dokładnie umyj i zdezynfekuj ręce.
Jeśli przygarniasz nowe zwierzę, koniecznie wykonaj badania kału w kierunku pasożytów.
Zwróć szczególną uwagę na szczenięta (do 12. miesiąca życia), starsze psy oraz te poddawane długotrwałej terapii immunosupresyjnej – ich organizmy są bardziej podatne na zakażenie giardią.
Pamiętaj o regularnym odrobaczaniu psa, zgodnie z zaleceniami lekarza weterynarii.

Jak uchronić psa przed ponownym zakażeniem?

Pomimo skutecznego leczenia możliwe jest ponowne zakażenie giardią. Dlatego odrobaczaj psa zgodnie z zaleceniami lekarza; wzmacniaj odporność psa; na spacery zabieraj dla psa czystą wodę; pierz regularnie legowiska i zabawki psa w temperaturze minimum 60 st. C.

By zadbać o swoje bezpieczeństwo, po kontakcie z psem, zwłaszcza po zabawie, pamiętaj o umyciu rąk.

FAQs

Czy giardia to to samo, co lamblia?

Giardia duodenalis to oficjalna nazwa taksonomiczna, stosowana w systematyce biologicznej. Giardia intestinalis i Giardia lamblia to synonimy, nadal używane w różnych dziedzinach nauki, zwłaszcza w publikacjach medycznych i weterynaryjnych.

Czy giardia u psa jest groźna?

Mimo że większość psów nie wykazuje objawów zarażenia, to u niektórych osobników – ze słabszą odpornością – pierwotniak może prowadzić do przewlekłych biegunek, jadłowstrętu i spadku masy ciała. Trudności z przyjmowaniem pokarmu mogą doprowadzić wtórnie do chorób, wynikających z deficytowego żywienia.

Jak długo trwa leczenie giardii u psa?

W zależności od wybranego przez lekarza weterynarii leku, leczenie giardii u psa może zająć od 3 do 7 dni podawania środka przeciwpasożytniczego.

Źródła

D. Bowman, Parazytologia Weterynaryjna, wyd. edra urban&partner, Wrocław 2021.

M. Brewer, Giardiozoa u psów, https://magwet.pl/wpd/38043,giardioza-u-psow?srsltid=AfmBOoplkzmKPvCAqIhrzXsIvukfIFosek0GbAiSAlQcXIV6CkHa1eF7 (dostęp: 12.02.2025).

ESCCAP, Zarażenia Giradia u psów i kotów, https://www.esccap.org/uploads/docs/ffdj6q3p_GIARDIA_Polish_05_2020.pdf (dostęp: 12.02.2025).

R. Ruiz de Gopegui Fernandez, Choroby zakaźne psów. Praktyk kliniczna, wyd. Edra Urban&Partner, Wrocław 2017.

¹ Tamże, s. 139.

dr Mateusz Karatysz

Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, autor artykułów popularyzujących świadomą opiekę nad psami. Twórca serwisu www.epieski.pl, na którym pisze artykuły na temat zdrowia psów, żywienia, a także ras psów.

Bio autora