Czym karmić psa z alergią pokarmową?
Podstawowym działaniem dietetycznym u psów, u których podejrzewa się alergię pokarmową jest podanie psu takiego pokarmu, którego nigdy wcześniej nie jadł. Jest to tak zwana dieta eliminacyjna.
Następnie, w jej trakcie, wprowadza się do diety pojedyncze źródła białka, które pies jadł wcześniej i sprawdza, czy pies zareaguje alergią na podane białko. W ten sposób można określić listę składników pokarmowych, których należy unikać w dicie psa z alergią pokarmową.
W tym artykule opisałem, jak przeprowadzić dietę eliminacyjną i prowokacyjną. Jak może wyglądać przykładowy skład diety eliminacyjnej. Z tego artykułu dowiesz się również, jakie komercyjne karmy są dostępne dla psów alergików oraz jak za pomocą różnych dodatków dietetycznych zapobiegać alergii oraz minimalizować występujące już objawy.
W artykule przeczytasz
Co najbardziej uczula psa?
Przed przystąpieniem do przygotowania diety eliminacyjnej należy wykluczyć z nowego pożywienia składniki, które podręcznikowo wskazywane są jako często alergizujące:
- Mięso – u psa jedynymi poznanymi alergenami są te występujące w wołowinie i jagnięcinie;
- Soja – jej alergenność opisywana jest jedynie u psów, u których alergia ta występuje samorzutnie – psy te reagują na alergeny o dużej masie cząsteczkowej (50-70 kD);
- Mleko krowie – u psów jedynymi poznanymi póki co alergenami są kazeina i łańcuchy ciężkie IgG;
- Jajka – alergeny istotne dla człowieka to owoalbumina i owomukoid;
- Większość wyizolowanych alergenów występuje zarówno w pszenicy, jak i jęczmieniu
- Gluten
- Owoce i warzywa – wszystkie są potencjalnymi alergenami
- Dodatki żywieniowe – dwusiarczan sodu, glutaminian sodu, barwniki azowe, azotyn sodu, BHA/BHT, przyprawy, alginat sodu, gumy roślinne, glikol propylenowy, etoksykina
Jak przeprowadzić dietę eliminacyjną u psa?
Przeprowadzenie diety eliminacyjnej jest czasochłonne i wymaga od opiekuna psa niezwykłego rygoru w postępowaniu. Nawet niewielkie odstępstwo w postaci podania psu smakołyków może zniweczyć cały plan leczenia.
Skład diety eliminacyjnej ustalany jest podczas konsultacji ze specjalistą na podstawie wywiadu żywieniowego. Wskazane jest zastosowanie źródła białka i cukrów, które nigdy wcześniej nie były częścią diety psa. Może to być jedno z białek zwierzęcych np. baranina, ryby, dziczyzna, kaczka, konina, białko z owadów. Może to być taki składnik węglowodanowy, jak: ryż, ziemniaki, bataty, tapioka.
W czasie przeprowadzania diety eliminacyjnej zabrania się podawania psu kości, przekąsek, preparatów witaminowo-mineralnych lub innego rodzaju smakołyków.
Jeżeli w ciągu 10-12 tygodni nie uzyskano poprawy, to dietę należy przerwać i ułożyć nową, rozpoczynając całą procedurą od nowa. By uniknąć problemów z trawieniem, podczas wprowadzania nowej karmy zaleca się jej stopniową zmianę w ciągu 9-10 dni, łącząc nową karmę z poprzednią, zwiększając udział nowej karmy.
Jeżeli za pomocą diety eliminacyjnej uzyskano poprawę stanu klinicznego – cofnięcie świądu, objawów ze strony układu pokarmowego, to można przeprowadzić dietę prowokacyjną.
Jak przeprowadzić test prowokacyjny u psa?
Dieta prowokacyjna powinna zawierać w sobie produkty, które pies spożywał wcześniej przed wprowadzeniem diety eliminacyjnej. Składniki pokarmowe muszą być wprowadzane pojedynczo w odstępach co 7 dni. W przypadku, gdy określony składnik pokarmowy ma działanie alergizujące do pojawienia się świądu dochodzi zwykle w ciągu 2-72 godzin od spożycia. Taki składnik należy wykluczyć z diety w przyszłości.
Po podaniu alergizującego składnika należy go wykluczyć i przez kolejne 14 dni pies powinien otrzymywać dietę eliminacyjną stosowaną w pierwszym etapie. Po 14 dniach można wprowadzić kolejny składnik pokarmowy w celu prowokacji. Proces potwierdzania i wykluczania wszystkich składników trwa zazwyczaj 6-12 miesięcy.
Jeżeli opiekun psa zdecyduje się na kontynuowanie diety eliminacyjnej przygotowywanej w domu, należy ją zbilansować.
Co mogę gotować psu z alergią pokarmową?
W celu przeprowadzenia diety eliminacyjnej możesz skorzystać z poniższego przepisu na zbilansowany pokarm dla psa.
PRZEPIS: Indyk z komosą ryżową
Ilość: 1970 g
Wartość energetyczna: 134 kcal/100 g
Wartość odżywcza: białko 10,2%, tłuszcz 3%, błonnik 1,5%, węglowodany 15,9%, wilgotność 69%
Poza komosą ryżową wszystkie składniki mogą być podane na surowo:
- 450 g chudego mielonego mięsa z indyka
- 2 i 2/3 szklanki komosy ryżowej (8 szklanek po ugotowaniu)
- 5 łyżek organicznego oleju rzepakowego
- ¼ łyżeczki soli jodowanej
- 1 łyżeczka chlorku potasu w proszku
- 1 i ¼ łyżeczki węglanu wapnia w proszku
- 1 tabletka Kirkland Signature Daily Multi, pokruszona (lub substytut w postaci innej mieszanki o podobnym składzie)
- 15 mg cytrynianu cynku
- 350 mg choliny
- 250 mg kwasu pantonenowego
Mięso z indyka włóż do garnka i dolej tyle wody, by przykryć mięso. Gotuj 10 minut. Odsącz i zachowaj bulion. Ostudź bulion w lodówce i zbierz warstwę tłuszczu z wierzchu.
Ugotuj komosę ryżową zgodnie z instrukcją na jej opakowaniu.
Ostudź wszystkie składniki do temperatury pokojowej, a następnie zmieszaj mięso i komosę z olejem rzepakowym.
Połącz sól i suplementy w małej misce. Mieszanką obsyp potrawę i dokładnie wymieszaj. Polej bulionem i podaj psu porcję zgodnie z jego zapotrzebowaniem dziennym na kalorie.
Jaka sklepowa karma dla psa z alergią pokarmową?
Większość opiekunów psów nie ma czasu na przeprowadzanie czasochłonnej diety eliminacyjnej, ani tym bardziej na samodzielne gotowanie pokarmu dla psa.
W takiej sytuacji możesz skorzystać z gotowych karm komercyjnych dla psów, u których lekarz weterynarii podejrzewa alergię pokarmową, tj.:
- Karmy monobiałkowe dla psów – w ich składzie znajduje się tylko jedno źródło białka pochodzenia zwierzęcego lub roślinnego
- Karmy hydrolizowane dla psów – w ich składzie znajdują się białka, rozbite w procesie technologicznym na aminokwasy, których po procesie zobojętnienia układ pokarmowy psa nie będzie w stanie rozpoznać jako alergeny
Jak zapobiegać alergii pokarmowej?
Sposoby na zapobieganie alergii pokarmowej znane są w medycynie ludzkiej. Mowa zwykle o ograniczaniu, począwszy od okresu ciąży, a następnie we wczesnym dzieciństwie, pokarmów o silnym potencjale alergizującym, takich jak orzechy ziemne czy owoce morza.
Zalecane jest podawanie matce probiotyków i kwasów omega-3 i omega-6, co pozwala ograniczyć ryzyko wystąpienia atopowego zapalenia skóry u przyszłego dziecka.
Takie postępowanie zyskuje na znaczeniu również w medycynie weterynaryjnej.
FAQs
Jakie smaczki dla psa z alergią pokarmową?
Po przeprowadzeniu diety eliminacyjnej pies może otrzymywać monobiałkowe przysmaki z białka pochodzenia zwierzęcego lub roślinnego, które podczas eliminacji zostały wykluczone jako alergen.
Jakie mięso najczęściej uczula psa?
Z badania prowadzonych w medycynie weterynaryjnej wynika, że potencjał alergizujący ma mięso wołowe oraz jagnięcina.
Źródła
M. Ceregrzyn (red.), Psy rasowe. Kompendium lekarza weterynarii i hodowcy, wyd. MI Polska, Warszawa 2008.
J. Monkiewicz, K. Rogowska, J. Wajdzik, Kynologia. Wiedza o psie, Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu, Wrocław 2011.
P. Prelaud, Choroby alergiczne psów, wyd. Elsevier Urban&Partner, Wrocław 2010.
G. Richter, Księga zdrowia psa i kota. Zintegrowana opieka i żywienie, wyd. Galaktyka, Łódź 2018.

dr Mateusz Karatysz
Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, autor artykułów popularyzujących świadomą opiekę nad psami. Twórca serwisu www.epieski.pl, na którym pisze artykuły na temat zdrowia psów, żywienia, a także ras psów.

