Chart kirgiski
By Aiylchy – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=141872238
Tajgan to rodzima rasa Kigistanu, w którym psy w tym typie żyły przez stulecia, pracując w surowych warunkach na granicy rosyjsko-chińskiej, gdzie pracowały głównie, podczas polowań na większą zwierzynę. Mimo prac nad stworzeniem rodzimej rasy, które trwały w Kirgistanie już od 1947 roku psy tej rasy zostały tam oficjalnie uznane dopiero w 1995 roku, uznając psa za część dziedzictwa narodowego Kirgistanu, zakazując wywożenia tych psów poza ojczyznę.
W poniższym artykule przygotowałem, na podstawie literatury przedmiotu, informacje o wyglądzie tych psów, ich charakterze, problemach zdrowotnych oraz wymaganiach żywieniowych i pielęgnacji. Z artykułu dowiesz się również ile kosztują szczenięta charta kirgiskiego oraz jaki jest mniej więcej koszt utrzymania psa tej rasy.
Jeżeli jesteś opiekunem tajgana, to podziel się swoimi doświadczeniami w komentarzach. Mogą być one pomocne dla innych osób, które planują kupić tego właśnie psa.
W artykule przeczytasz
W skrócie o rasie
Waga | 25-33 kg |
Wysokość w kłębie | Minimum 60 cm u suk i minimum 65 cm u samców |
Kategoria wielkości | Pies dużej rasy |
Długość życia | 10-12 lat |
Charakter | Oddany opiekunowi, dumny, odważny |
Wygląd
Chart kirgiski to pies dużej rasy o harmonijnej budowie ciała.
Jego głowa jest klinowata, z szeroką częścią mózgoczaszki, sucha i długa, z prostą kufą lekko zakończoną garbonosem i czarną truflą. Stop jest słabo zaznaczony. Oczy duże, owalne i orzechowe. Uszy są zwisające, zaokrąglone na końcach, sięgające od 12 do 14 cm, osadzone na wysokości oczu lub nieco poniżej, z charakterystycznymi burkami z miękkiego włosa.
Szyja psa jest mocna, przechodząca w wyraźnie zaznaczony kłąb, za którym znajduje się typowe dla tej rasy lekkie zaklęśnięcie. Grzbiet jest prosty i muskularny, klatka piersiowa głęboka i niezbyt szeroka z dobrze rozwiniętymi żebrami rzekomymi. Zad psa jest długi, opadający, z wyraźnymi guzami biodrowymi, brzuch wyraźnie podkasany. Kończyny przednie są proste i równoległe, dobrze umięśnione, podobnie jak tylne, które są jednak ustawione szerzej, lekko odchylone do tyłu, z odpowiednim ukątowaniem. Ogon jest szablasty, nie za długi, na końcu zwinięty w pierścień, z niewielkim piórem od spodu, noszony na równi z linią grzbietu lub nieco powyżej.
Sierść jest długa i miękka, z gęstym podszerstkiem w okresie zimowym. Umaszczenie może być czarne, czarne z białymi znaczeniami, szare, płowe w różnych odcieniach, białe lub pręgowane. Włos jest dłuższy i bujniejszy na tylnych częściach głowy, ramionach, szyi, udach oraz w okolicach tułowia od połowy żeber w dół. Na uszach znajdują się charakterystyczne burki z miękkiego, wełnistego włosa.
By Aiylchy – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=131315561
Charakter i zachowanie
Chart kirgiski w swojej ojczyźnie poza zadaniami typowo myśliwskimi – polowania na kozły, sarny, a nawet wilki, musiał także pełnić rolę psa stróżująco-obronnego. Pracując w ekstremalnych warunkach na wysokości do 4000 m. n.p.m. psy tej rasy wykazują się zajadłością do zwierzyny, wytrzymałością w biegu, a z uwagi na ciągłe przebywanie w odległym terenie jedynie z właścicielem, także przywiązanie do jednego opiekuna.
Tajgan to pies podchodzący z rezerwą do obcych ludzi, co powoduje, że może być dobrym stróżem posesji. Wśród innych psów może dominować. W domu, jeśli jego potrzeby fizyczne i psychiczne są zaspokojone będzie psem spokojnym.
Jego relacje z otoczeniem, innymi ludźmi i zwierzętami, zależą w dużej mierze od prawidłowej socjalizacji w okresie szczenięcym.
Zalety i wady tajgana
Zalety
- Wysoka wytrzymałość – jest niezwykle wytrzymały i potrafi pokonywać długie dystanse w trudnym terenie.
- Lojalność – cechuje się silnym przywiązaniem do swojego właściciela, jest wiernym i oddanym psem.
- Czujność – ma dobrze rozwinięty instynkt stróżujący, dzięki czemu skutecznie chroni dom i rodzinę przed intruzami.
- Zdolności łowieckie – posiada naturalny instynkt łowiecki, jest świetnym psem do polowań, zwłaszcza na otwartych przestrzeniach.
- Samodzielność – potrafi podejmować samodzielne decyzje, co jest cenną cechą w trudnych warunkach, gdzie wymagana jest szybka reakcja.
Wady
- Wymaga dużej przestrzeni – ze względu na swoją potrzebę ruchu, nie nadaje się do życia w mieszkaniach, potrzebuje dużej przestrzeni, aby się wybiegać.
- Silny instynkt łowiecki – może być trudny do opanowania w obecności innych małych zwierząt, co może prowadzić do problemów w domach, gdzie są inne zwierzęta.
- Upór – bywa niezależny i uparty, co może sprawiać trudności w szkoleniu, wymaga doświadczonego opiekuna.
- Nieufność wobec obcych – jest z natury nieufny wobec obcych, co może powodować trudności w kontaktach z gośćmi lub nowymi osobami.
- Wymaga intensywnej pielęgnacji – jego długa sierść wymaga regularnej i dokładnej pielęgnacji, aby utrzymać ją w dobrym stanie, co może być czasochłonne.
Codzienna opieka
W celu zapewnienia chartowi kirgiskiemu zdrowego i długiego życia warto pamiętać o kilku dobrych praktykach w zakresie codziennej opieki nad psem tej rasy.
Żywienie
Uprawiający sport tajgan powinien być karmiony wysokoenergetyczną karmą z białkiem pochodzenia zwierzęcego o wysokim poziomie strawności. W przypadku żywienia nie można oszczędzać, ponieważ niedobory pokarmowe z okresu szczenięctwa generują zwykle koszty weterynaryjne w dorosłym życiu psa.
Niezależnie od tego, czy wybierzesz karmę suchą czy dietę BARF opartą na surowym mięsie, ważne jest, aby dostarczała wszystkich niezbędnych składników odżywczych. Możliwe jest również gotowanie posiłków dla charta samodzielnie, jednak w takim przypadku niezbędna jest konsultacja z dietetykiem dla psów, by mieć pewność, że dieta jest kompletna i zbilansowana.
Należy również dostosować żywienie do wieku psa oraz jego stanu zdrowia, uwzględniając ewentualne problemy zdrowotne. Rekomenduje się karmienie charta 2-3 razy dziennie, przy czym ważne jest, aby zapewnić co najmniej dwugodzinną przerwę przed i po intensywnym wysiłku fizycznym.
Pielęgnacja
Tajgan powinien być czesany 1-2 razy w tygodniu za pomocą szczotki z miękkim włosiem. Włos należy szczotkować zgodnie z kierunkiem jego wzrostu, a przed czesaniem sierść należy spryskać odżywką antystatyczną w aerozolu.
Kąpiel charta jest wskazana raz na dwa miesiące z użyciem szamponu i odżywki dla psów długowłosych. Najlepiej wykonać ją dwukrotnie przy użyciu rozcieńczonego szamponu dla psów, a następnie zastosować odżywkę, którą należy spłukać po kilku minutach. Sierść trzeba odsączyć z wody ręcznikiem lub wysuszyć ciepłym strumieniem powierza z suszarki. Po kąpieli dobrze jest przeczesać psa, aby okrywa ładnie się ułożyła.
Raz w tygodniu powinno się sprawdzać stan oczu, uszu i łap psa. Czyszczenie zębów powinno być realizowane codziennie. Użycie specjalnych preparatów do wody, które pomagają zmniejszyć osadzanie się kamienia nazębnego, znacząco przyczyni się do utrzymania zdrowia jamy ustnej psa.
Ile kosztuje chart kirgiski tajgan?
Cena tajgana z zagranicznych hodowli waha się od 1000 do 2000 euro. Cena tych psów zależy od renomy hodowli, utytułowanych rodziców oraz starań hodowcy, by szczeniaki były zdrowie i miały zapewnione najlepsze warunki do dorastania.
Koszty utrzymania – tabelka
Koszt zakupu psa z hodowli to dopiero początek wydatków. Drugim dużym wydatkiem będzie skompletowanie wyprawki dla psa, która powinna być gotować i czekać na przybycie szczeniaka do nowego domu. Miesięczne koszty utrzymania psa przedstawiliśmy poniżej, są one orientacyjne, ponieważ wszystko zależy od jakości produktów, na które się zdecydujesz.
Czynnik | Orientacyjny koszt miesięczny (PLN) |
Karma | 200 – 400 |
Przysmaki | 100 – 150 |
Opieka weterynaryjna | 100 – 300 (bez nagłych wypadków) |
Ochrona przeciw pasożytom | Od 20 zł – w zależności od preparatu |
Akcesoria (zabawki) | 50 – 100 |
Pielęgnacja (kąpiele, strzyżenie) | Zależnie od rasy, może być niepotrzebna lub do 150 |
Łącznie | 620 – 1120 |
Pamiętaj, że te koszty są orientacyjne i mogą się różnić w zależności od indywidualnych potrzeb psa, jego stanu zdrowia, a także od cen lokalnych. Dodatkowo, w przypadku nagłych wypadków lub chorób, koszty weterynaryjne mogą znacząco wzrosnąć. Warto również uwzględnić koszty związane z szkoleniem, które mogą być istotne zwłaszcza w pierwszych miesiącach życia psa.
Jak wybrać hodowlę?
Przed podjęciem decyzji o wyborze hodowli, zapoznaj się z informacjami zawartymi na jej stronie internetowej. Zwróć uwagę na osiągnięcia suki hodowlanej i reproduktora, a także na częstotliwość pojawiania się kolejnych miotów. Nie zapomnij poszukać opinii innych miłośników rasy, które pomogą Ci ocenić wybraną hodowlę.
Ważne jest, abyś odwiedził hodowlę osobiście, aby zobaczyć, jak żyją psy i jakie warunki im się oferuje. Bądź gotowy na pytania od hodowcy, który chce upewnić się, że jego szczenięta trafią w dobre ręce. Przygotuj również własne pytania.
Pamiętaj, że celem hodowli jest przede wszystkim doskonalenie rasy w oparciu i szeroką wiedzę z zakresu anatomii, fizjologii, etiologii, zoohigieny, biochemii, a nawet biofizyki. W profesjonalnych hodowlach najważniejsze jest zdrowie kolejnych pokoleń psów.
Źródła
J. Monkiewicz, K. Rogowska, J. Wajdzik, Kynologia. Wiedza o psie, Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu, Wrocław 2011.
http://www2.tulpar.pl/news_view.php-tpl=289&nid=50015.html (dostęp: 12.08.2024).
dr Mateusz Karatysz
Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, autor artykułów popularyzujących świadomą opiekę nad psami. Twórca serwisu www.epieski.pl, na którym pisze artykuły na temat zdrowia psów, żywienia, a także ras psów.
