Basenji

pixabay.com/photos/dog-basenji-dog-picture-sorry-601216/
Cześć! Czy wiesz, że basenji to rasa, która wywodzi się z Zairu w Afryce? Pierwotnie był to pies myśliwski, który służył do płoszenia zwierzyny. Inną ciekawostką jest to, że te psy nie szczekają – wydają zupełnie inny rodzaj dźwięków.
W poniższym artykule przygotowałem, na podstawie wzorca rasy oraz literatury przedmiotu, informacje o wyglądzie tych psów, ich charakterze, problemach zdrowotnych oraz wymaganiach żywieniowych i pielęgnacji. Z artykułu dowiesz się również ile kosztują szczenięta basenji oraz jaki jest mniej więcej koszt utrzymania psa tej rasy.
Jeżeli planujesz zakupić psa tej rasy, to koniecznie sprawdź, jaki ma charakter i jakie są jego potrzeby, by zapewnić zarówno sobie, jak i psu szczęśliwe wspólne życie. Jeżeli jesteś opiekunem basenji, to podziel się swoimi doświadczeniami w komentarzach. Mogą być one pomocne dla innych osób, które planują kupić tego psa.
Zapraszam do lektury!
W artykule przeczytasz
W skrócie o rasie
Waga | 9,5-11 kg |
Wysokość w kłębie | 40-43 cm |
Kategoria wielkości | Pies małej rasy |
Długość życia | 10-12 lat |
Charakter | Inteligentny, niezależny, czujny i czuły. |
Wygląd według wzorca rasy
Basenji to mały pies o lekkiej budowie ciała, delikatnym kośćcu i wysokich nogach.
Głowa psa jest ozdobiona licznymi, delikatnymi zmarszczkami, które są bardziej widoczne, gdy uszy są wyprostowane. Czaszka jest płaska i pięknie rzeźbiona, zwężająca się ku nosowi z kształtnie wymodelowanymi policzkami. Nos jest pożądany czarny, a oczy ciemne, migdałowe, skośne i tajemnicze w wyrazie. Uszy są małe, spiczaste, stojące i lekko nachylone do przodu, osadzone wysoko na szczycie głowy.
Szyja psa jest mocna, długa i elegancko łukowata, podkreślająca wysklepiony kark. Tułów harmonijny z krótkim, prostym grzbietem i krótkimi lędźwiami. Klatka piersiowa jest głęboka i owalna, z dobrze wysklepionymi żebrami, a dolna linia przechodzi w wyraźną talię. Ogon jest wysoko osadzony, mocno zakręcony nad grzbietem, przylegający do uda w pojedynczym lub podwójnym skręcie. Przednie kończyny są proste, o delikatnym kośćcu, z długimi przedramionami i giętkimi śródręczami. Tylne kończyny są mocne i umięśnione, z długimi podudziami i nisko osadzonymi stawami skokowymi. Ruch Basenji jest szybki, długi, niestrudzony, kołyszący, z kończynami prowadzonymi prosto do przodu.
Skóra psa jest bardzo elastyczna. Sierść jest krótka, gładka i przylegająca, bardzo delikatna. Umaszczenie może być czysto czarne z białym, rude z białym, czarne podpalane z białym, z podpalanymi znaczeniami nad oczami, na kufie i policzkach, lub pręgowane – rude tło z czarnymi pręgami. Biel powinna znajdować się na łapach, klatce piersiowej i końcu ogona, a opcjonalnie na łapach, strzałce i kołnierzu.

pixabay.com/photos/basenji-dog-running-field-outdoors-7043688/
Charakter i zachowanie
Basenji jest zawsze zrównoważony. To pies inteligentny i czujny, który może być powściągliwy wobec obcych. Pamiętaj, że jest to pies myśliwski o silnym instynkcie łowcy i dużej potrzebie ruchu i pracy umysłowej. Z tego względu jest to rasa, która powinna stać u boku aktywnego opiekuna, z którym pies mógłby np. uprawiać rekreacyjnie psie sporty. Jeśli nie zapewnisz mu w ciągu dnia odpowiedniej dawki ruchu, to może zacząć być nataraczywy, a pod Twoją nieobecność niszczyć w domu.
Mimo że jest ostrożny w stosunku do obych, to potrafi być serdeczny i życzliwy. To pies, który nie szczeka, dlatego nada się do mieszkania w bloku, pod warunkiem, że jego potrzeby aktywności będą zaspakajane każdego dnia.
Jeśli szukasz idealnie posłusznego psa, to basenji nim nie będzie. To pies, który ma w wielu sprawach własne zdanie, które potrafi zawzięcie przeforsować. Z tego względu opiekun powinien znać się bardzo dobrze na zasadach układania psów. Choćby dlatego, że basenji na spacerze puszczony wolno może ruszyć za tropem.
Wobec psów spotkanych na spacerze powinien być wyrozumiały. Należy jednak od szczeniaka zapoznawać go z innymi psami i kotami – jeśli ma z nimi przebywać w domu.
Dla dzieci nie będzie to idealny kompan do zabawa. To pies bardzo terytorialny, który instynktownie będzie bronił swojej własności.
Jeśli poszukujesz dla rodziny idealnie posłusznego psa, to pomyśl o innej rasie. Basenji są niezależne i zawzięte, wskutek czego trudno jest je szkolić. Przewodnik musi wiele umieć, między innymi zmusić psa do słuchania i reagowania, posługując się sprytnie metodami korekcyjnymi.
Esther Verhoef-Verhallen
Zalety i wady basenji
Zalety
- Inteligencja – są niezwykle bystre i szybko uczą się nowych komend oraz trików. Dzięki temu doskonale sprawdzają się w różnorodnych zadaniach i aktywnościach.
- Energia i zwinność – mają dużo energii i są niezwykle zwinne. Można spróbować uprawiać z nimi psie sporty, chociaż niechętnie się podporządkowują, więc może to być mało efektywne.
- Czystość – bardzo dbają o swoją higienę i często same się myją, podobnie jak koty. Rzadko wydzielają nieprzyjemny zapach.
- Brak szczekania – są ciche i rzadko szczekają, co jest dużym plusem dla osób mieszkających w blokach czy wrażliwych na hałas.
- Wierność i przywiązanie – bardzo przywiązują się do swoich właścicieli i są lojalne.
Wady
- Upartość – są bardzo niezależne i uparte, co może utrudniać szkolenie i wymagać od właściciela dużo cierpliwości oraz konsekwencji.
- Potrzeba dużej aktywności fizycznej – potrzebują dużo ruchu i regularnych, intensywnych spacerów. W przeciwnym razie mogą stać się niespokojne i destrukcyjne.
- Instynkt łowiecki – mają silny instynkt łowiecki, co może prowadzić do ucieczek i pogoni za małymi zwierzętami. Trzeba na to uważać, zwłaszcza w otwartych przestrzeniach.
- Trudności z adaptacją do zimna – źle znoszą zimno z powodu krótkiej sierści. W chłodniejsze dni wymagają dodatkowej ochrony w postaci ubranka.
- Problemy zdrowotne – są podatne na niektóre problemy zdrowotne, takie jak choroby oczu i problemy z tarczycą.
Codzienna opieka
W celu zapewnienia basenji zdrowego i długiego życia warto pamiętać o kilku dobrych praktykach w zakresie codziennej opieki nad psem tej rasy.
Żywienie
Basenji to mały i aktywny pies, który powinien być karmiony kilka razy dziennie, ale mniejszymi porcjami, z uwagi na szybką przemianę materii.
Pamiętaj, że karma dla psa powinna być dopasowana do jego wieku, poziomu aktywności oraz ewentualnych problemów zdrowotnych. Na żywieniu nie warto oszczędzać. Karma powinna zawierać białko pochodzenia zwierzecego o wysokim poziomie strawności – najlepiej powyżej 87%. W ten sposób składniki odżwycze zostaną lepiej przyswojone.
Pies tej rasy nie wykazuje problemów z alergiami, dlatego może być karmiony zarówno suchą, jak i mokrą karmą.
Pielęgnacja
Basenji to pies, który jest czysty, jak kot. Twoją uwagę może zwrócić jego częste wylizywanie się, ale pielęgnacja nie powinna pozostać tylko zadaniem samego psa.
Szczotkowanie psa nie jest trudne, ale ze względu na ciągle wypadający, twardy włos, lepiej wykonywać tę czynność systematycznie. Psa wystarczy szczotkować raz w tygodniu za pomocą miękkiej włosianej szczotki lub gumowej rękawicy. Psa szczotkuj z włosem, a przed szczotkowaniem zastosuj odżywkę antystatyczną w aerozolu.
Kąpiel jest wskazana, gdy pies jest wyraźnie brudny, najlepiej wykonać ją dwukrotnie przy użyciu rozcieńczonego szamponu dla psów, a następnie zastosować odżywkę, którą należy spłukać po kilku minutach. Sierść susz, delikatnie odsączając wodę ręcznikiem. Kąpiel zazwyczaj odbywa się 3-4 razy do roku.
Zabiegi higieniczne, które muszą odbywać się co tydzień to kontrola oczu, uszu i łap psa. Czyszczenie zębów powinno być realizowane codziennie. Użycie specjalnych preparatów do wody, które pomagają zmniejszyć osadzanie się kamienia nazębnego, znacząco przyczyni się do utrzymania zdrowia jamy ustnej psa.
Zdrowie
Basenji to pies, który został wyhodowany w Afryce – doskonale radzi sobie w bardzo upalne letnie dni, wręcz lubi wygrzewać się na słońcu. Niestety niskie temperatury znosi bardzo źle, dlatego zimowe spacery powinny odbywać się w ubranku. To rasa, która może żyć przez ok. 12 lat. Niestety nie jest wolna od chorób genetycznych.
Typowe choroby basenji
- Przerostowe zapalenie żołądka
- Limfangiektazja
- Immunoproliferatywna enteropatia
- Przerostowe zapalenie żołądka
- Niedobór kinazy pirogronianowej
- Przepuklina pępkowa i pachwinowa
- Zaćma
- Szczelina nerwu wzrokowego
- Syndrom Fanconiego
- Kamica cystynowa
Ile kosztuje basenji?
Cena basenji z hodowli waha się od 3500 do 6500 zł. Cena tych psów zależy od renomy hodowli, utytułowanych rodziców oraz starań hodowcy, by szczeniaki były zdrowie i miały zapewnione najlepsze warunki do dorastania.

pixabay.com/photos/dog-pet-portrait-puppy-young-7619725/
Koszty utrzymania – tabelka
Koszt zakupu psa z hodowli to dopiero początek wydatków. Drugim dużym wydatkiem będzie skompletowanie wyprawki dla psa, która powinna być gotowa i czekać na przybycie szczeniaka do nowego domu. Miesięczne koszty utrzymania psa przedstawiliśmy poniżej, są one orientacyjne, ponieważ wszystko zależy od jakości produktów, na które się zdecydujesz.
Czynnik | Orientacyjny koszt miesięczny (PLN) |
Karma | 100 – 150 |
Przysmaki | 50 – 100 |
Opieka weterynaryjna | 100 – 300 (bez nagłych wypadków) |
Ochrona przeciw pasożytom | Od 20 zł – w zależności od preparatu |
Akcesoria (zabawki) | 50 – 100 |
Pielęgnacja (kąpiele, strzyżenie) | 50 – 100 |
Łącznie | 370 – 770 |
Pamiętaj, że te koszty są orientacyjne i mogą się różnić w zależności od indywidualnych potrzeb psa, jego stanu zdrowia, a także od cen lokalnych. Dodatkowo, w przypadku nagłych wypadków lub chorób, koszty weterynaryjne mogą znacząco wzrosnąć. Warto również uwzględnić koszty związane z szkoleniem, które mogą być istotne zwłaszcza w pierwszych miesiącach życia psa.
Jak wybrać hodowlę?
Chcąc wybrać najlepszą hodowlę basenji zacznij od Związku Kynologicznego w Polsce. Na stronie zkwp.pl, znajdziesz adresy regionalnych oddziałów. We właściwym dla Twojego miejsca zamieszkania możesz poprosić o listę zarejestrowanych hodowli wybranej rasy psów.
Przed podjęciem decyzji o wyborze hodowli, zapoznaj się z informacjami zawartymi na jej stronie internetowej. Zwróć uwagę na osiągnięcia suki hodowlanej i reproduktora, a także na częstotliwość pojawiania się kolejnych miotów. Nie zapomnij poszukać opinii innych miłośników rasy, które pomogą Ci ocenić wybraną hodowlę.
Ważne jest, abyś odwiedził hodowlę osobiście, aby zobaczyć, jak żyją psy i jakie warunki im się oferuje. Bądź gotowy na pytania od hodowcy, który chce upewnić się, że jego szczenięta trafią w dobre ręce. Przygotuj również własne pytania.
Pamiętaj, że celem hodowli przede wszystkim doskonalenie rasy w oparciu i szeroką wiedzę z zakresu anatomii, fizjologii, etiologii, zoohigieny, biochemii, a nawet biofizyki. W profesjonalnych hodowlach najważniejsze jest zdrowie kolejnych pokoleń psów.
Jeśli jesteś nowy w temacie, szukaj wsparcia wśród członków ZKwP i doświadczonych hodowców. Wybierając hodowlę, zwróć uwagę na całe środowisko, w jakim psy się wychowują, co wpłynie na wiele lat życia Twojego nowego czworonożnego przyjaciela. Zapoznaj się również z wadami eliminującym szczenięta z dalszej hodowli, które są opisane we wzorcu rasy i upewnij się, że wybrany przez Ciebie szczeniak jest od nich wolny.
FAQs
Czy basenji szczeka?
Basenji nie szczeka. To rasa, która jest rozpoznawana z tego, że zamiast szczekać wydaje własne dźwięki: jodłuje i chichocze.
Czy basenji jest agresywny?
W stosunku do obcych ludzi basenji jest powściągliwy, ale nie agresywny. W przypadku naruszenia jest terytorium może jednak ruszyć na zwierzę, a nawet człowieka, gdyż wciąż jest to pies rasy pierwotnej, w którym drzemie silny instynkt myśliwski i obronny.
Źródła
M. Ceregrzyn (red.), Psy rasowe. Kompendium lekarza weterynarii i hodowcy, MI Polska, Warszawa 2008.
A. Gough, A. Thomas, Predyspozycje rasowe do chorób u psów i kotów, Wyd. SIMA WLW, Warszawa 2006.
E.M. Kramer, 250 ras psów, pochodzenie, charakter, utrzymanie, O.W. Multico, Warszawa 2008.
E. Verhoef-Verhallen, Encyklopedia psów, D.W. Bellona, Warszawa 2003.
www.fci.be/en/nomenclature/BASENJI-43.html

dr Mateusz Karatysz
Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, autor artykułów popularyzujących świadomą opiekę nad psami. Twórca serwisu www.epieski.pl, na którym pisze artykuły na temat zdrowia psów, żywienia, a także ras psów.
